“Kapitalbank” ölmüş müştərisi ilə kredit müqaviləsinə xitam verməyibmi?

Bankdan kredit götürən şəxslər kreditin təminatlı və ya təminatsız olmasından, eyni zamanda borcalanların yaşından asılı olaraq sığortalanır. Belə ki, kredit təminatlı olduqda girov predmeti (daşınar və daşınmaz əmlak) olan əmlak sığorta şirkətlərinin tarifinə müvafiq olaraq kreditin müddətindən asılı olaraq sığortalanır. Kredit təminatsız olduqda isə borcalanlar iş yerlərinin vəziyyətindən və yaşından asılı olaraq sığortalanır. Sığorta haqqı sığorta şirkətlərinin tarifinə müvafiq olaraq kreditin müddətindən, təminatın növündən və borcalanların yaşından asılı olaraq müəyyən edilir. Qanunvericilikdə müştərinin sığortalanması məcburi xarakter daşımır. Bu addım bankların üzərinə düşür. Bəzən müştəri əlavə xərcdən qaçmaq üçün sığortalanmaqda maraqlı olmur. Onsuz da banklar kredit məbləğinin 6-7%-ni özünə komisyon haqq kimi götürür. Banklar xüsusilə, böyük məbləğdə kreditləri və ipoteka kreditlərini sığortalamaqda maraqlı olur. Amma digər hallarda banklar müştəri və kreditləri sığortalamağa həvəs göstərmir. Çünki, bu son nəticədə kreditin qiymətini qaldırır.
Azərbaycanda banklarla müştərilər arasında problemlərdən biri də kredit götürən şəxsin vəfatı zamanı yaranır. Bank qarşısında borc öhdəliyi olan şəxsin ailəsinin aztəminatlı olması bu problemin daha da böyüməsinə səbəb olur.
Astara rayonunun Ərçivan qəsəbəsində qeydiyyatda olan, hazırda Bakı şəhərində yaşayan Abdullayeva Firəngiz Məmməd qızı redaksiyamıza müraciət edərək bildirmişdir ki, anası Abdullayeva Şamama Ağaməmməd qızı ilə “Kapitalbank” ASC-nin Astara rayon filialı arasında 07.02.2018-ci il tarixdə 48 ay müddətinə №176 CLM-3180380003 saylı kredit müqaviləsi bağlanmışdır. Şamama Abdullayeva durğunluq – ürək çatışmazlığı səbəbindən 20 noyabr 2020-ci ildə vəfat etmişdir. “Kapitalbank” ASC ilə müqavilə bağladığı gün “Paşa Həyat Sığorta” ASC tərəfindən baş verə biləcək bədbəxt hadisələrdən, o cümlədən, ölüm hadisəsindən sığortalanıbmış.
Məlum olduğu kimi, vətəndaş öldüyü halda onun bütün - əmlak, əmək, mənzil və s. hüquqlarına xitam verilir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 558-ci maddəsində borclunun ölümü, yəni şəxsi iştirakı olmadan icrası mümkün olmayan öhdəliyin xitamı nəzərdə tutulur. Bu isə ölmüş müştərinin kredit müqaviləsinə xitam verilməsi üçün əsasdır. Şamama Abdullayeva ilə “Kapitalbank” arasında bağlanan müqavilənin 11-ci bəndinin tələbində göstərilir ki, bank bu müqaviləyə birtərəfli qaydada xitam verə bilər. Firəngiz Abdullayeva istəyir ki, “Kapitalbank” ASC ilə anası Abdullayeva Şamama Ağaməmməd qızı arasında bağlanan müqavilənin tərəfi kimi onun 20.11.2020-ci il tarixində vəfat etdiyi faktını əsas götürərək, həmin müqaviləyə “Kapitalbank” ASC tərəfindən verilən xitamın surətinin ona göndərilməsinə nail olsun.
Vüqar Xəlilov